Categorie: Geen categorie

  • Maandagavond, eerste dag.

    Maandagavond, eerste dag.

    De dag starten we telkens als team in een kring. Voor het ontbijt met echte arabische koffie, na lang geduldig en ongeduldig wachten. En ook sluiten we de dag af, na de reflectie vergadering meestal rond 21u sluiten in een kring.

    Dat geeft een vast rustpunt.

    In de theaterzaal van StepTogether starten we ook met. het maken van een grote kring om en bij de 50 kinderen. Daarna gaan ze in groepjes uit elkaar. Als afronding: straks terugkomen naar de grote kring.

    Een van de meest gebruikte spreuken:

    Peace in front of me. 

    Peace behind me, 

    Peace above me, 

    Peace under me, 

    Peace all around me 

    and peace in myself.

    Dan met de bus naar public school.

    Dan naar NGO opvang; dan ontmoeting met Universiteit studenten.

    Dan de meeting met de minister in het ministerie van Cultuur en Onderwijs.

    Waar in Steptogether een zekere gedisciplineerdheid is(bij gebrek aan een beter woord), een oprechte rust, meerdere teachers die alert, ‘on point’ zijn, er is zelfs een bewaker die betrokken aanwezig is, zo anders was het in de public school.

    Voor de poort van de school kwam je eerst bij twee hopen vuilnis, waarschijnlijk van de bewoners van de school, de vluchtelingen uit Zuid Libanon. Er waren een handjevol kinderen. De meeste vluchtelingen, de ouders, laten hun kinderen zolang mogelijk slapen, want dan hebben ze wat meer tijd voor zichzelf. 

    img_6442-2

    Mahad El Tarbawi II

    Maar als we eenmaal begonnen waren, kwamen er steeds meer kinderen bij. Zodat we uiteindelijk tot een groep van meer dan 30 kinderen kwamen.

    Wij faciliteren bepaalde spelvormen, laagdrempelig voor alle leeftijden, met ritme, handenklap, klanken, lied en ook de spreuk.

    Altijd vanuit de kring beginnend, de kring is de basis. Daarin heeft ieder zijn plek. Soms is dat alleen al een uitdaging. Dan handen geven. Hoe meer de kinderen het spel beginnen te begrijpen en het vertrouwen krijgen, hoe meer plezier er ontstaat. Plezier valt niet af te dwingen, het gebeurt in de groep, de dynamiek met elkaar.

    Wij zetten als begeleider de toon, en nodigen uit en als de kinderen het eenmaal door hebben, is er een plezier dat zo aanstekelijk werkt.

    We deden touwtje springen. Bij mijn collega’s zag ik in glimpen veel blijdschap en ook bij mijzelf. Je ogen gaan dan een soort van stralen. De kinderen stralen en dat slaat op ons over. We gaan mee op in het spel, in de humor…

    Het contrast kan niet groter zijn. Ouders komen soms kijken. Vaak hebben de volwassenen een wezenloos of verweesde of matte, blik van ontmoediging. Als je na het vluchten terug gaat naar Zuid Libanon en alles verwoest is en je moet accepteren dat terugkeren geen optie meer is, wat dan. En velen willen niet naar Noord Libanon, ze blijven in Beiroet hangen, waar de Public Schools, het voetbalstadium als opvang locaties gebruikt worden. Met drie gezinnen in een kamer, of in een tent op de parkeerplaats. In de hoeken van het betonnen overdekte plein stonden enkele tenten, waar kinderen uit kwamen en een vrouw de betonnen vloer aan het opvegen was. 

    Intens om midden in dat contrast te zijn, waar beide realiteiten samenkomen. 

    In de vreugde van het spel, kan iets smelten of afgeschud worden. De schrik, de shock kan eruit. En er kan een nieuwe ervaring ontstaan waardoor kinderen een ander of nieuw perspectief kunnen ontdekken.

    776e479e-833a-420b-b0aa-02a0cddf1060-2

    Het bezoek bij de Libanese minister van onderwijs.

    Het ministerie was een enorm gebouw in moderne stijl, het had ook in Europa kunnen staan. We konden makkelijk naar binnen en hadden zelfs onze rugzakken bij ons. Geen enkele controle, het gebouw was verder ook leeg omdat ambtenaren vaak maar tot 14u werken.

    Deze minister niet. Zij werkt vaak tot ’s avonds laat door.

    Libanon is een land waar de regering geen bescherming kan garanderen. De enige bescherming kan komen vanuit het onderwijs. 

    Velen zijn tegen deze regering en willen haar omver werpen.

    Begrijpelijk ook.

    De minister had oren naar ons werk. Ze luisterde en hoorde wat we zeiden. Het is nodig dat in het onderwijs Trauma en Noodpedagogie zowel voor de kinderen als voor de leerkrachten geïmplementeerd wordt. Op grote schaal en niet alleen in een online cursus.

    Kinderen hebben voorbeelden nodig waar ze zich aan kunnen spiegelen en optrekken. Reële toekomstperspectieven. 

    img_6497

    Uitzicht vanuit kantoor van de minister.

    We waren onder de indruk hoe deze minister sprak en luisterde. Het werd een gesprek wat je maar zelden hebt, een gesprek met iemand waarbij je achteraf denkt, wat oprecht, een echt gesprek van mens tot mens. Op acht jarige leeftijd had zij ook een verwoesting van haar ouderlijk huis meegemaakt. Zij weet wat dat inhoudt. Veel kinderen in zulke situaties, willen een geweer, omdat ze geloven dat ze zonder geweer niet veilig zijn. Als daar met ze over spreekt zeggen ze in bijna alle gevallen: maar jij weet niet wat ik heb meegemaakt. Als minister kan zij dat wel zeggen.

    Als de minsister van onderwijs van Frankrijk zo zou praten als deze dame, dan zou het onderwijs er anders uitzien. Voor ons ongekend.

    Terugblik op de dag.

    Vandaag de werking van noodpedagogie aan den lijve ervaren. Het helende van dit werk. De blijdschap van de kinderen, de hoop voor de toekomst. 

  • Aangekomen in Beiroet, zondagavond.

    3 mei 2026

    Na 4u vliegen zijn we veilig geland in Beiroet.

    Een redelijk ontspannen sfeer op de luchthaven.

    Ons team bestaat uit Bernd, de organisator en tevens oprichter van Notfall Pädagogie, Jorge uit Argentinië en tevens mijn kamergenoot, vier Italianen, een Zwitserse, een Duitse arts en een echtpaar uit Frankrijk. 

    Iedereen heeft een buddy, waar je op let. Telkens kijk je of je buddy ook aanwezig is. Als groep moet je bij calamiteiten een eenheid zijn en op elk moment je kunnen verplaatsen. Bij urgentie is er geen wachten, dan kan elke minuut dat je wacht, fataal zijn. We hebben een helm en zelfs een soort van zuurstofmaskers. 

    Van de luchthaven lopen we naar de bus die ons brengt naar een prachtige plek in het centrum van de stad waar we overheerlijk Libanees gegeten hebben: Humus, verse salade met kervel, selder, radijs, iets rond vlees als gehakt, zo verassend lekker. Met Za ‘aan, thijm gekruid. Te midden van waterpijp rokende jongeren en ouderen in walmen. Zondagavond in Beiroet.

    Baobabs gezien langs de weg, en zoveel bloeiende natuur, ook midden in de stad. Naast de afvalbergen, ruïnes, vele flatgebouwen in lichte kleuren van geel naar ook blauw, groen of rode gebouwen. Bevreemdende affiches langs de weg, ook politiek geladen, een Christelijk Orthodoxe kerk, een groot wit Mariabeeld, andere kerken en moskeeën in deze smeltkroes.

    Om rustiger te zitten zijn we na het eten buiten onder reusachtige palmbomen gaan zitten, onder een terras schuilend voor de gietende regen. De de eerste vergadering met Rim, de directeur van StepTogether. Praktisch, concreet, in hoeveel groepen gaan we ons verdelen en het gegeven dat het telkens weer anders is hoeveel kinderen aanwezig zijn.

    Gisteren en vandaag tijdens het eten ook kwamen verschrikkelijke verhalen aan tafel waar je als Europeaan anders naar luistert. Eigenlijk intens choquerende gebeurtenissen zijn aanslagen, maar zoals er over verteld wordt, is het hier er gewoon bij gaan horen bij het dagelijks leven. Er wordt lacherig over gedaan, en bijna zit je gewoon mee te lachen, zonder dat je doorhebt hoe verschrikkelijk het eigenlijk is wat er doorstaan wordt.

    Het collectieve trauma van dit volk houdt in dat ze een heleboel van de ellende ontkennen. Een moeder over haar kind met geamputeerde handen en een verbrand gezicht zegt gewoon dat het goed gaat en er verder niets aan de hand is. Dat zijn verschijnselen van trauma. Wat een volk collectief draagt.

    Oorlogstrauma zijn anders dan de trauma’s opgelopen bij een aardbeving of bosbranden. 

    Dan zijn de mensen vriendelijk naar hulpverleners.

    Maar bij oorlogstrauma kan een herbeleving, een woede aanval, een angst of overbeweeglijkheid juist opgeroepen worden.

    Rond en in Beiroet zijn al langere tijd geen aanslagen gepleegd. Wel kun je soms de bommen die in Zuid Libanon gegooid worden horen tot in de stad.

    Voor morgen hebben we een volle dag met kennismaken. 

    Hier in StepTogether zijn de meeste kinderen onder de 12 jaar. Unicef en een andere organisatie houdt de data bij van oorlogsslachtoffers. Dat is een toenemend aantal waaronder ook baby’s.

    De basisscholen van Beiroet zijn opvangplaatsen geworden van mensen, gezinnen die uit Zuid Libanon gevlucht zijn. De ouders van deze kinderen staan wat huiverig t.a.v. StepTogether, omdat hun kinderen wel getraumatiseerd zijn, maar verder geen special needs hebben, zoals de kinderen hier. Er is een vraag naar meer onderwijs voor deze kinderen.

    StepTogether huisvest een aantal kinderen residentieel. In totaal hebben ze zo’n 120 kinderen die hier opvang en trauma sensitief onderwijs, allerlei therapie vormen krijgen. Waaronder ook kinderen met autisme die heel slecht de geluiden van de bommen, of geweerschoten kunnen verdragen.

    Ons is gevraagd om deze week te observeren. Van daaruit gaat het team hier een programma verder uitbouwen, wat wij hier deze week gaan opstarten.

    Maandag draaien we mee met de bestaande groepen, waarbij twee vaste medewerkers zullen vertalen voor de kinderen.

    Ik ga samen met Julia de Choco-La Choco-Te Choco LaTe doen. Voor mijn workshop een rechte lijn met zand maken, gaat morgen iemand op het nabijgelegen strand zand voor ons halen. 

    Elke dag is altijd anders, helemaal anders dan wat je gepland hebt. Soms komen er kinderen niet opdagen, of soms juist wel veel. 

    We brengen morgen namiddag een bezoek aan de minister van onderwijs en gaan met de studenten van Rim aan de Universiteit mee een middag over urgentie pedagogie hebben.

    We zullen later in de week ook kinderen uit Gaza helpen, die hier tijdelijk verblijven en later naar Egypte zullen moeten verhuizen.

    De taal.

    Libanezen spelen met hun taalgebruik. Met gemak spreken ze Engels met Frans en Arabisch. 

    Kijken hoe het zal gaan met Storytelling.

    Programma morgen dat geen programma is.

    We starten de dag altijd met een openingskring en sluiten de dag ook zo gezamenlijk af.

    7:30 ontbijt

    9:00 meeting 

    10:30 interventie met de kinderen, mogelijk in twee groepen.

             beweging – klank – muziek

             Spel

    14:00 bezoek aan minister van Onderwijs

    15:30 Universiteit Beiroet: Urgency Pedagogy

    De kinderen zijn vaak onrustig en een methode werkt om bij het begin meteen een kind als leider aan te wijzen die een lange slinger maakt waar kinderen spontaan aansluiten, waarna je je oefeningen kunt voordoen. Onder elf jaar maakt het onderscheid meisjes, jongens nog niet zoveel uit, na 11 jaar is dat wel een aandachtspunt.

    De teachers hier hebben de twaalf modules Noodpedagogiek al gevolgd. 

    Over hoe prachtig dit paradijsje is, deze plek hier is, schrijf ik een volgende keer.

    We kwamen hier aan in de gietende regen, een pleintje met een boom in het midden, stenen glibberig van de regen. Overal de bekende ‘Waldorf’-figuren en zo voort. Heel veel groen, bomen, planten, bloemen.

    img_6362

    img_6401-1
  • Hello Earth

    In oktober 2024 volgde ik een eerste bijeenkomst rondom Noodpedagogie en trauma. We besloten toen met enkelen om een groep op te richten die zich in Nederland zou richten op het aanbieden van pedagogische interventies.

    In kader van de opleiding Noodpedagogiek heb ik de kans gekregen om in Libanon deel uit te maken van eenu interventie team van Notfallpädagogik ohne Grenzen.

    https://www.nfp-og.org/

    Hierbij de link van de BVS:

    https://www.bvs-schooladvies.nl/met-ritme-en-menselijkheid-door-de-crisis/

    Utrecht februari 2026